कब्जियत हरेक उमेर समुहका मानिसलाई हुने एक आम समस्या हो । यो समस्या बालबालिकाहरुमा पनि देखिने गर्छ । बालबालिकाले कस्तो शैच गर्छ र कती दिनमा गर्छ भन्नेमा अभिभाबकले बिशेष ध्यान दिनुपर्ने हुन्छ ।
बच्चामा कब्जियत (Constipation) हुनुका मुख्य कारणहरू :
१. खानपानसँग सम्बन्धित कारण
- फाइबर (रेशा) कम भएको खाना - चाउचाउ, बिस्कुट, सेतो चामलको भात, धेरै प्रोसेस गरिएको खाना
- फलफूल, सागसब्जी कम खाने
- दूध मात्र धेरै खाने तर पर्याप्त पानी नपिउने
- चकलेट वा फास्टफूड बढी सेवन गर्ने
२. पानीको कमी
- पर्याप्त मात्रामा पानी नपिउनु
- धेरै तातो मौसममा वा ज्वरो हुँदा शरीर डिहाइड्रेट हुनु
३. गतिविधि कम हुनु
- बच्चा लामो समय बस्ने, खेलकुद वा दौडधूप कम गर्ने
- लामो समय टिभी वा मोबाइलमा बस्ने बानी
४. स्वास्थ्य समस्या वा औषधि
- आयरन ट्याबलेट, केही एन्टिबायोटिक वा अन्य औषधिको असर
- थाइराइड समस्या, आन्द्राको संरचनागत समस्या, एलर्जी (जस्तै दूध एलर्जी)
- मानसिक तनाव वा डर /पढाइ, नयाँ वातावरण, घर–स्कूल परिवर्तन आदि)
५. टायलट बानी
- पिसाब वा दिसा रोकिराख्ने बानी
- स्कूल वा सार्वजनिक टायलटमा जान नचाहने
- टायलट जाने समय नियमित नहुनु
यदि कब्जियत लामो समय रह्यो भने बच्चामा पेट दुख्ने, खाना नखाने, वान्ता, दिसामा रगत देखिने वा तौल घट्ने जस्ता लक्षण आएमा तुरुन्त चिकित्सकलाई देखाउनु पर्छ।
बच्चामा कब्जियतबाट बच्ने उपायहरू
१. खानपानमा सुधार
- फाइबरयुक्त खाना बढाउनु - सागसब्जी (पालुङ्गो, बन्दाकोपी, गाजर), फलफूल (सुन्तला, स्याउ, पपैया, केरा), सम्पूर्ण अन्न (गेहूँको रोटी, मकै, ओट्स)
- दूधसँगै फाइबरयुक्त खाना दिनु - दूध मात्रै धेरै खाँदा कब्जियत बढ्न सक्छ, त्यसैले फल वा अन्न मिसाएर दिनु राम्रो
- प्रोसेस्ड खाना, चकलेट, बिस्कुट, चाउचाउ, फास्टफूड कम गर्नु
२. पर्याप्त पानी दिनु
- उमेर अनुसार दिनभरि सानो–सानो घूँट गरेर पानी पिउन प्रोत्साहित गर्नु
- पानीसँगै सूप, जुस, नारियल पानी जस्ता तरल पदार्थ पनि दिनु
३. नियमित शारीरिक गतिविधि
- बच्चालाई हिँड्ने, दौडने, खेलकुद गर्ने बानी लगाउनु
- टिभी र मोबाइलको समय घटाएर बाहिरी खेलमा सहभागी गराउनु
४. टायलट बानी बनाउनु
- बिहान वा खानपछाडि नियमित टायलट जान सिकाउनु
- टायलटमा जान हिच्किचाउने बानी हटाउन आरामदायक र सफा टायलट सुनिश्चित गर्नु
- दिसा रोकिराख्ने बानी कम गराउनु
५. मानसिक सहजता
- पढाइ वा नयाँ वातावरणको तनाव कम गरिदिनु
- बच्चासँग खुलेर कुरा गरेर डर वा असजिलो महसुस कम गराउनु
६. औषधि र स्वास्थ्य जाँच
- आयरन ट्याबलेट वा अन्य औषधिले कब्जियत गरिरहेको छ भने डाक्टरसँग सल्लाह लिनु
- कब्जियत लामो समय रह्यो भने पेट वा आन्द्रा सम्बन्धी समस्या जाँच गराउनु
-1793514539.jpeg)
-1793334729.jpg)
-1784798541.jpg)
