काठमाडौँ । बिहान उठ्नेबित्तिकै होस् वा साँझको थकान मेटाउन, धेरै नेपालीको दिन चियाबाट सुरु हुन्छ। कतिपयलाई चिया नपिई दिनचर्या सुरु गर्नै गाह्रो हुन्छ। तर, चिया पिउने बानीसँगै यसको मात्रा, समय र शरीरमा पर्ने असरबारे पनि ध्यान दिन आवश्यक छ।
विशेषगरी खाली पेटमा चिया पिउने वा दिनभर पर्याप्त पानी नपिउने बानीले केही व्यक्तिमा पेट पोल्ने, अम्लपित्त (एसिडिटी) र असहजता बढाउन सक्छ। त्यसैले चियाको सेवनसँगै शरीरमा पानीको मात्रा सन्तुलित राख्नु महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
चियाअघि पानी पिउनुपर्छ ?
चिया र कफीमा क्याफिन हुन्छ। यसको मात्रा र व्यक्तिको संवेदनशीलताअनुसार क्याफिनले पिसाब लाग्ने मात्रा केही बढाउन सक्छ। तर सामान्य मात्रामा चिया पिउँदा शरीरमा पानीको कमी नै हुन्छ भन्ने छैन। चियाबाट पनि शरीरले तरल पदार्थ प्राप्त गर्छ।
यद्यपि, पर्याप्त पानी नपिउने बानी छ भने दिनभर नियमित रूपमा पानी पिउनुपर्छ। चिया पिउनुअघि पानी पिउनु उपयोगी बानी हुन सक्छ, तर यसले एसिडिटी वा कब्जियत हुनै नदिने प्रमाणित उपाय भने होइन।
चियाले किन बढाउन सक्छ एसिडिटी ?
चियामा पाइने क्याफिनले केही व्यक्तिमा पेटको अम्ल उत्पादन वा अम्लपित्तका लक्षण बढाउन सक्छ। विशेषगरी खाली पेटमा चिया पिउँदा वा धेरै गाढा चिया सेवन गर्दा पेट पोल्ने, छातीमा जलन हुने र अमिलो डकार आउने समस्या देखिन सक्छ। तर सबैलाई चियाले एसिडिटी गराउँदैन। व्यक्तिअनुसार यसको असर फरक हुन्छ। चिया पिएपछि समस्या बढ्ने व्यक्तिले यसको मात्रा घटाउने, खाली पेटमा नपिउने र आवश्यक परे चिकित्सकसँग परामर्श गर्ने गर्नुपर्छ।
त्यस्तै, चिया आफैँले सबैमा कब्जियत गराउँछ भन्ने प्रमाण छैन। कब्जियत भएमा पर्याप्त पानी पिउने, फाइबरयुक्त खानेकुरा खाने र नियमित शारीरिक गतिविधि गर्ने बानी उपयोगी हुन्छ।
स्वस्थ तरिकाले चिया पिउने उपाय
- खाली पेटमा चिया नपिउने: चियाले पेट पोल्ने समस्या हुन्छ भने हल्का खाना खाएपछि पिउने।
- चियाको मात्रा सीमित गर्ने: दिनभर धेरै कप चिया पिउने बानी घटाउने।
- पर्याप्त पानी पिउने: तिर्खा, मौसम र शारीरिक गतिविधिअनुसार दिनभर पानी पिउने।
- चिनी कम गर्ने: चियामा धेरै चिनी राख्ने बानी घटाउने।
- सुत्नुअघि चिया नपिउने: क्याफिनले निद्रामा असर पार्न सक्ने भएकाले साँझपख यसको सेवन सीमित गर्ने।
- शरीरको प्रतिक्रिया बुझ्र्ने: चिया पिएपछि पेट पोल्ने वा अमिलो डकार आउने समस्या बढेमा मात्रा घटाउनुहोस् वा केही समय सेवन नगरेर हेर्ने।
एसिडिटीलाई बेवास्ता नगर्ने
कहिलेकाहीँ पेट पोल्नु सामान्य हुन सक्छ। तर बारम्बार एसिडिटी हुने, खाना निल्न गाह्रो हुने, लगातार बान्ता हुने, तौल घट्ने वा दिसामा रगत देखिने समस्या भएमा चिकित्सकसँग परामर्श लिनुपर्छ। चिया आफैँले क्यान्सर वा अल्सर गराउँछ भन्ने निष्कर्ष निकाल्नु सही होइन। तर लगातार हुने पेटसम्बन्धी समस्यालाई सामान्य ठानेर बेवास्ता गर्नु हुँदैन।
चिया पूर्ण रूपमा छोड्नैपर्छ भन्ने छैन। सही मात्रा, पर्याप्त पानी, सन्तुलित आहार र स्वस्थ दिनचर्याले यसको सेवनलाई व्यवस्थित बनाउन सकिन्छ। चियाबाट असहजता हुने व्यक्तिले आफ्नो बानीमा परिवर्तन गर्दै आवश्यकताअनुसार स्वास्थ्यकर्मीको सल्लाह लिनुपर्छ।
नोट : यो सामग्री सामान्य जनचेतनाका लागि हो। व्यक्तिगत स्वास्थ्य समस्या भएमा चिकित्सकसँग परामर्श लिने।